Deveti januar - još jedna parada neustavnosti, ali i mnogo više od toga. U jednom danu slavit će se dva stoljeća star projekt i realizacija presuđenih i nepresuđenih genocidnih namjera, planova i projekata. Gosti vanrednog izdanja emisije Plenum FTV-a bili su Edina Bećirević, Miro Lazović i Dragan Markovina.

Lazović: Insistiranje na 9. januaru dio je stalne politike konfrontacije

Bivši predsjednik Skupštine RBiH Miro Lazović ocijenio je da 9. januar, kao dan Republike Srpske, danas nema ulogu simbola koji može povezivati građane, već da služi kao politički alat aktuelne vlasti u ovom entitetu, prije svega Milorada Dodika.

„Ne bih rekao da je za Republiku Srpsku postao neki rekvizit kao cjelinu, kao taj entitet, već je postao rekvizit za političare u Republici Srpskoj, prije svega za aktivnu vlast koju je Dodik promovirao ovih zadnjih 10–15 godina“, kazao je Lazović.

Podsjetio je da su, prema njegovim riječima, potezi vlasti u RS-u godinama usmjereni protiv državnih institucija.

„Sve poteze koje on povlači u posljednjih 10–15 godina bili su usmjereni protiv institucija države BiH, negiranje odluka Ustavnog suda, tako da i ovaj 9. januar je datum koji je u dva navrata od strane Ustavnog suda proglašen neustavnim, nezakonitim“, rekao je Lazović.

Prema njegovoj ocjeni, insistiranje na obilježavanju 9. januara dio je stalne politike konfrontacije.

„On u skladu sa svojim nekim i psihološkim i političkim vizijama, ciljevima, gura taj datum na neki način stalno u javni eter da bi se sukobio sa državom BiH“, naveo je.

Lazović smatra da je ključni problem u tome što vlasti RS-a politiku vode kao igru nulte sume.

„Glavni problem u tom je što vlasti Republike Srpske do sada, u zadnjih 15-ak godina, su vodili politiku kao igru na način da nema za njih dobitka ako država BiH ne izgubi“, istakao je.

Govoreći o simbolici samog datuma, Lazović je naglasio da 9. januar ne može biti prihvaćen na nivou cijele države.

„9. januar prema meni ne može biti datum koji može homogenizirati građane na cijelom prostoru BiH niti može biti datum koji može biti prihvaćan“, kazao je.

Podsjetio je i na historijski kontekst 9. januara 1992. godine.

„9. januar 1992. godine je promovirao Republiku Srpsku unutar BiH, ali na drugačijim konceptima nego što je sadašnja Republika Srpska“, rekao je, dodajući da je tada RS zamišljena „kao jedna federalna jedinica u sastavu savezne države Jugoslavije“.

Današnje insistiranje na tom datumu vidi kao pravni i politički problem.

„S pravnog aspekta je udar na Ustavni sud BiH, a s političkog aspekta je negiranje države BiH i stalno dizanje tih tenzija“, ocijenio je Lazović.

Kao alternativu, naveo je datum potpisivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma.

„Republika Srpska ima pravo na svoj datum, dan, ali to ne može biti 9. januar. Prema meni trebali su prihvatiti datum 21. novembra 1995. godine kada je Republika Srpska u sastavu države BiH verificirana kao entitet“, kazao je.

Ideja Velike Srbije ni nakon više od jednog stoljeća ne prestaje biti politički i društveni problem u regionu. Govoreći o toj ideologiji kroz prizmu dokumentarnog filma, Lazović je podsjetio na njene razorne posljedice, posebno po Bosnu i Hercegovinu.

„Kao neko ko je bio akter tih devedesetih godina u Skupštini Republike BiH, veoma dobro znam šta je ta politika proizvela i koje su sve posljedice. Jer u vrtlogu raspada te bivše Jugoslavije, BiH je platila najveću cijenu, a zvanična politika SDS-a, koja je bila vođena iz Beograda, je pod krinkom očuvanja Jugoslavije ustvari pravila koncept Velike Srbije“, rekao je Lazović.

Prema njegovim riječima, taj projekat nije donio tragedije samo drugima, već i samom srpskom narodu.

„Taj koncept Velike Srbije, sada kada čovjek iskustveno, retrospektivno se osvrne, on je projekat koji je donio zla i drugima, ali je donio i srpskom narodu tegobe, hipoteke koje će ga dugo pratiti“, naglasio je Lazović, dodajući da taj projekat nije i neće biti ostvariv.